ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΗΧΑΝΩΝ Ι

Γενικά

Περιεχόμενα μαθήματος

Τυποποίηση εξαρτημάτων: Ανοχές διαστάσεων, συναρμογές. Δυναμική φόρτιση. Συντελεστής
ασφάλειας. Υλικά: βλάβες, βασικές ιδιότητες, κριτήρια επιλογής.
Συγκολλήσεις τήξεως: πλεονεκτήματα-μειονεκτήματα, μορφές ραφών, μορφές διακένων, πάχος ραφών, έλεγχος αντοχής, παραδείγματα ορθών συγκολλητών κατασκευών. Συγκολλήσεις πιέσεως: μορφή συνδέσεων, έλεγχος αντοχής, παραδείγματα ορθών κατασκευών.
Στοιχεία της τεχνικής των ηλώσεων και της μηχανικής τους συμπεριφοράς. Συνδέσεις με πείρους.
Κοχλίες: Γενική περιγραφή, σχέση ροπής σύσφιξης – αξονικής δύναμης και οι εφαρμογές της. Κοχλίες
συσφίξεως: δυνάμεις προεντάσεως και λειτουργίας, ψυχρή καθίζηση, ρύθμιση της ροπής συσφίξεως,
προδιαγραφές καλής λειτουργίας της κοχλιοσύνδεσης, έλεγχος αντοχής. Εφαρμοστοί κοχλίες, ελαστικά
χιτώνια. Κοχλίες κινήσεως.
Άξονες – άτρακτοι: Μορφή, λειτουργία, διαστασιολόγηση. Έλεγχος αντοχής ατράκτων: Δυναμική
φόρτιση, ισοδύναμη τάση, συντελεστής μεγέθους, συντελεστής επιφάνειας, συντελεστής μορφής,
συντελεστής αντιστήριξης, ασφάλεια έναντι δυναμικής θραύσης και έναντι πλαστικής παραμόρφωσης.
Παραμορφώσεις και ταλαντώσεις ατράκτων. Σφήνες, πολύσφηνα. Σταθεροί και κινητοί σύνδεσμοι
ατράκτων, συμπλέκτες.
Έδρανα κυλίσεως: Είδη εδράνων και ιδιότητες κάθε είδους. Σταθερή-κινητή έδραση, πλωτή έδραση,
έδραση με προένταση, βλάβες εδράνων, έλεγχος στατικής αντοχής, υπολογισμός διάρκειας ζωής,
παραδείγματα συναρμολογήσεων εδράνων.
Εργαστηριακές Ασκήσεις (ανά 3 εβδομάδες μαθημάτων):
Εφαρμογή της θεωρίας τόσο στον έλεγχο αντοχής εξαρτημάτων όσο και στη διαστασιολόγησή τους.Αποσυναρμολόγηση απλών μηχανολογικών κατασκευών, διαγράμματα ελευθέρου σώματος των
εξαρτημάτων, ροή δύναμης στο συνοπτικό σχέδιο της κατασκευής.

Μαθησιακοί Στόχοι

Μετά την επιτυχή παρακολούθηση του μαθήματος, αναμένεται πως οι φοιτητές θα είναι σε θέση να
αναλύουν και να συνθέτουν απλές μηχανολογικές κατασκευές. Στο σκέλος της ανάλυσης, θα πρέπει να
μπορούν, διαβάζοντας το συνοπτικό μηχανολογικό σχέδιο:
1. Να αναγνωρίσουν από ποια εξαρτήματα αποτελείται η κατασκευή
2. Να αναγνωρίσουν τη ροή των δυνάμεων που την διατρέχουν
3. Να αναγνωρίσουν ποια είδη φορτίσεων δέχεται κάθε εξάρτημά της
4. Να υπολογίζουν τις στρεπτικές και καμπτικές ροπές, και τα φορτία των εξαρτημάτων
5. Να εκπονήσουν έλεγχο αντοχής των εξαρτημάτων (όσων ανήκουν στα είδη που διδάσκονται
στο παρόν μάθημα)
Στο σκέλος της σύνθεσης θα πρέπει να μπορούν να μελετήσουν και να σχεδιάσουν μια κατασκευή για
την οποία είναι αρχικά γνωστή μόνο η επιθυμητή λειτουργία της και η στοιχειώδης περιγραφή του
μεγέθους της. Οι φοιτητές θα πρέπει να μπορούν
6. Να διαστασιολογήσουν τα εξαρτήματά της
7. Να συντάξουν το συνοπτικό σχέδιο της κατασκευής.

Γενικές Ικανότητες

• Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με χρήση και των
απαραίτητων τεχνολογιών
• Λήψη αποφάσεων
• Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
• Αυτόνομη εργασία
• Ομαδική εργασία
• Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
• Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
• Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης

Μέθοδοι Διδασκαλίας

Πρόσωπο με πρόσωπο, στην αίθουσα διδασκαλίας και σε ομάδες
εργασίας επί υλικοτεχνικού εξοπλισμού

Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών

– Χρήση του Συστήματος Ηλεκτρονικής Εκπαίδευσης της
Πανεπιστημιούπολης Σερρών (https://elearning.cm.ihu.gr/)
– Επικοινωνία με τους φοιτητές μέσω e-mail

Οργάνωση Διδασκαλίας

ΔραστηριότηταΦόρτος εργασίας εξαμήνου
Διαλέξεις156
Σύνολο156

Αξιολόγηση Φοιτητών

Τελική γραπτή εξέταση στην ύλη των Διαλέξεων και των Ασκήσεων
Πράξης, η οποία περιλαμβάνει:
• Περιγραφικές Ερωτήσεις (30% της βαθμολογίας)
• Ασκήσεις στις οποίες ζητείται η διαστασιολόγηση εξαρτημάτων ή
ο έλεγχος της αντοχής τους (50% της βαθμολογίας)
• Διαγράμματα ελευθέρου σώματος και ροή δύναμης σε
κατασκευή της οποίας δίνεται το μηχανολογικό σχέδιο (20% της
βαθμολογίας)
Η εξέταση γίνεται στην Ελληνική Γλώσσα.
Οι φοιτητές βαθμολογούνται με βάση το εάν και κατά πόσον έχουν
απαντήσει σωστά στις Ερωτήσεις και έχουν επιλύσει σωστά τις
Ασκήσεις.

Συνιστώμενη Βιβλιογραφία

1. Ι. Στεργίου και Κ. Στεργίου, «Στοιχεία Μηχανών Ι», Σύγχρονη Εκδοτική, Αθήνα 2003
2. Χ. Παπαδόπουλου, «Στοιχεία Μηχανών», (3η έκδοση), Εκδόσεις Α. Τζιόλα & Υιοί ΑΕ, Αθήνα 2017
3. K.-H. Decker & K. Kabus: «Machinenelemente»; 15. Auflage, Carl Hanser Verlag, München 2002
(στα γερμανικά)